Covenant of Mayors
  Covenant Newsletter November 2017  
       
 
"Smaoinímid ar an inbhuanaitheacht mar inneall don tsochaí agus spreagthóir don gheilleagar"
Agallamh le Leas-Mhéara Amstardam Abdeluheb Choho
 
   

български (bg) - čeština (cs) - dansk (da) - Deutsch (de) - eesti (et) - ελληνικά (el) - English (en) - español (es) - français (fr) - Gaelic (ga) - hrvatski (hr) - italiano (it) - lietuvių (lt) - latviešu (lv) - magyar (hu) - Malti (mt) - Nederlands (nl) - polski (pl) - português (pt) - română (ro) - slovenčina (sk) - slovenščina (sl) - suomi (fi) - svenska (sv)

Chuaigh Cathair Amstardam isteach i gCúnant na Méaraí i 2009, agus geallann sí laghdú 40% ar a laghad a bhaint amach ar astaíochtaí CO2 faoin mbliain 2025. An bhféadfá níos mó a insint dúinn faoi fhís fhadtéarmach do chathrach maidir leis an aeráid agus le fuinneamh?

Tacaíonn Amstardam go láidir le Comhaontú Pháras maidir leis an athrú aeráide agus leis na coincheapa inbhuanaitheacha atá comhtháite leis. Smaoinímid ar an inbhuanaitheacht mar inneall don tsochaí agus spreagthóir don gheilleagar. Dá bhrí sin, ba mhian linn go mbeadh Amstardam saor go hiomlán ó bhreosla iontaise, neamhspleách ó ghual, ola agus gás go fadtéarmach. Mar thoradh air sin, beidh Amstardam ina chathair chruthaitheach agus ilchineálach a bheidh láidir go heacnamaíoch agus go sóisialta, le timpeallacht shláintiúil maireachtála.

Tá Amstardam go mór chun cinn ar chathracha eile sa ghníomhú ar son na haeráide trí chinneadh fadradharcach a dhéanamh maidir le deireadh a chur le húsáid an téimh gáis nádúrtha faoi 2050. Rinneamar an cinneadh seo gan a fhios a bheith againn go beacht conas ár sprioc a bhaint amach. Ach mura dtugann tú faoi, ní bheidh fios agat cad é an bealach is fearr lena dhéanamh! Is gá cuspóirí agus amlínte a leagan síos chun an méid is mian linn a bhaint amach maidir le ceisteanna móra a léiriú, mar shampla athrú aeráide, truailliú aeir agus easpa acmhainní nádúrtha. Mar sin féin, is é an dúshlán is mó ná an gníomh a thosú: físeanna agus féidearthachtaí a chur i ngnímh inár gcathair agus líon mór páirtithe leasmhara ag obair as lámha a chéile.

Ghlac rialtas na cathrach clár oibre comhtháite um inbhuanaitheacht atá dírithe ar chúig thosaíocht: (1) caomhnú fuinnimh agus soláthar fuinnimh ghlain le haghaidh leictreachais agus téimh, (2) coincheapa leathana ciorclacha eacnamaíochta, (3) aer glan agus sláintiúil, (4) oiriúnú uirbeach d’aeráid atá ag athrú agus (5) dea-shampla a thabhairt trí eagraíocht chathrach inbhuanaithe. Chun na spriocanna seo a bhaint amach, tacaímid le tionscnaimh óna saoránaigh, agus oibrímid le chéile le comhpháirtithe áitiúla ar nós eagraíochtaí neamhrialtasacha, gnólachtaí agus saineolaithe. Táimid ag obair le geallsealbhóirí móra ar nós eagraíochtaí tithíochta, oibreoirí líonraí fuinnimh agus cuideachtaí téimh faoi chomhaontú don chathair (City Deal mar a thugtar air). Sa chomhpháirtíocht phríobháideach phoiblí seo, d’aontaigh eagraíochtaí tithíochta, ag deireadh 2017, 10,000 aonad tithíochta a shainaithint, agus tosóidh cainteanna in Amstardam leis na cónaitheoirí maidir le conas agus cathain is féidir an soláthar gáis a dhícheangal. Faoi láthair, táimid ag smaoineamh ar na roghanna seo a leanas maidir le gás nádúrtha: téamh ceantair, córais cumhachta atá neodrach ó thaobh fuinnimh, fuinneamh geoiteirmeach agus bith ghás.

Oibríonn ár gcathair de réir cur chuige atá dírithe ar cheantair. Tá a shaintréithe uathúla féin ag gach ceantar agus níl aon réiteach amháin ann do gach chás. Mar sin féin, ghlacamar leis na prionsabail inacmhainneachta, inbhuanaitheachta, oscailteachta agus spáis do chórais téimh mhalartacha ceantair chun aistriú go soláthar fuinnimh 100% inbhuanaithe.

Cad iad na príomhdhúshláin atá romhaibh agus an straitéis seo á forbairt agus á cur i bhfeidhm? I do thuairim, cad iad na réitigh is fearr chun iad a shárú?

Tá cineálacha éagsúla constaicí sa tslí orainn. Ó thaobh na socheacnamaíochta de, téann aistriú fuinnimh Amstardam mar chathair inbhuanaithe i bhfeidhm ar go leor daoine. Is athrú é seo a dhéanfar le chéile agus is gá tacaíocht a fháil ó gach saoránach. Dá bhrí sin, tá ’dearcadh coiteann amháin’ ag teastáil. Ní mór teagmháil a dhéanamh le cónaitheoirí agus iad a bheith páirteach sa phróiseas ón tús, sa chaoi seo is féidir eagla, agóidí agus deacrachtaí a d’fhéadfadh a bheith ann a sheachaint. Cuirfimid fáilte mhór roimh fheachtas náisiúnta chun béim a chur ar an bpráinne atá ann do shaoránaigh na hÍsiltíre ar scála náisiúnta. Ina theannta sin, tá sé ríthábhachtach dúinn roghanna eile inacmhainne a thairiscint seachas gás nádúrtha. Tá praghas an gháis nádúrtha sách íseal san Ísiltír faoi láthair. Go dtí seo níor éirigh linn córacha teasa eile a chur ar fáil sa chathair gan iad a bheith níos costasaí ná an gás nádúrtha. Is é sin an fáth go bhfuil cathair Amstardam ag moladh don rialtas cáin fuinnimh náisiúnta a chur i bhfeidhm ar ghás nádúrtha.

Uaireanta bíonn an reachtaíocht ina chonstaic ar an aistriú fuinnimh. Mar shampla, faoi láthair de réir dhlí na hÍsiltíre tá sé de cheart ag na saoránaigh go léir téamh gáis nádúrtha a úsáid ina dtithe. Ciallaíonn sé seo go bhfuil sainordú dlínse ann chun cónaitheoirí a nascadh leis an ngréasán gáis nádúrtha. Mar sin féin, níl aon sainordú dlínse ann cónaitheoirí a dhícheangal nuair is féidir úsáid a bhaint as modh malartach téimh. Mar rialtas áitiúil, oibríonn Cathair Amstardam laistigh den chreat dlíthiúil seo a bhfuil teorainn leis. Táimid ag iarraidh maoiniú breise agus dlíthe níos leithne chun ár gcuid polasaithe a chur i gcrích agus an t-aistriú fuinnimh a chur chun cinn mar is cuí.

Is sampla a luaigh mé anseo an t-aistriú maidir le téamh gáis nádúrtha a chéimniú amach, ach maidir leis na deacrachtaí a bhí le sárú againn, bíonn na deacrachtaí céanna le sárú san aistriú fuinnimh ’ginearálta’ freisin. Líonann na cathracha an bhearna idir uaillmhianta domhanda - cosúil le Comhaontú Pháras - agus gníomhaíocht ag an leibhéal áitiúil. Anois an t-am cuí leis an aistriú sin a chur i bhfeidhm. Ní mór dúinn, mar cheannairí áitiúla, dul céim níos faide maidir le straitéisí atá saor ó bhreoslaí iontaise a chur i bhfeidhm. Tá a fhios agam go bhfuil misneach riachtanach chun bearta fadradharcacha a chur i bhfeidhm chun cinneadh a dhéanamh maidir le hathruithe struchtúracha i gcórais fuinnimh ár gcathracha. Tá misneach ag teastáil chun tús a dhéanamh, fiú mura bhfuil an cosán le feiceáil go fóill. Ach tá a fhios againn cá bhfuil ár dtriall.

Cén chaoi a bhfuil ballraíocht Amstardam i gCúnant na Méaraí ag tacú leis an gcathair chun a spriocanna fuinnimh agus aeráide a bhaint amach?

Ar fud na hEorpa, agus ar fud an domhain, tá ról ceannasaíochta á ghlacadh ag cathracha maidir le dul i ngleic le fadhbanna comhaimseartha agus is féidir leo rialtais náisiúnta agus fornáisiúnta a spreagadh chun spriocanna níos uaillmhianaí a bhaint amach. Is cúram an-chasta é an t-aistriú fuinnimh in Amstardam, dála cathair ar bith eile. Is gá comhoibriú ar leibhéal réigiúnach, náisiúnta agus idirnáisiúnta. Is ardán oiriúnach é Cúnant na Méaraí don chomhoibriú, don phiarfhoghlaim agus chun eolas a roinnt, rud a bhfuil an-mheas ag cathair Amstardam air.

Téann an t-aistriú fuinnimh thar ár dteorainneacha féin, agus mar sin tá gá le comhoibriú idirnáisiúnta chun an cheist seo a phlé. Tríd an iliomad acmhainní agus deiseanna líonraithe a chur ar fáil, tugann Cúnant na Méaraí deis do Amstardam inspioráid a fháil ó bheartais atá curtha i bhfeidhm i gcathracha eile cheana féin. Feidhmíonn Cúnant na Méaraí mar ardán, áit a dtagann fadhbanna uirbeacha agus réitigh ar na fadhbanna sin le chéile! In ainneoin nach mbíonn na comhthéacsanna díreach mar an gcéanna i ngach cathair, baintear tairbhe as chun dea-chleachtais a roinnt. Táimid lán sásta, mar chathair, ár gcuid eolais a roinnt le Pobal an Chúnaint, go háirithe maidir le hiompar leictreach. In Amstardam, bainimid úsáid as ár gcathair mar shaotharlann le haghaidh turgnaimh. Is sna cathracha a chuirtear an nuálaíocht chun cinn!

© photo Veronika Galkina, shutterstock.com

 
     
    >> Covenant Monthly Newsletter November 2017 <<
(0 visits )
 
     
Find us on:
Twitter Facebook
Covenant of Mayors
  The sole responsibility for the content of this newsletter lies with the Covenant of Mayors Office. It does not necessary reflect the opinion of the European Union. The European Commission is not responsible for any use that may be made of the information contained therein. The Covenant of Mayors was set up with financial support of the European Commission and consists of five associations of European local authorities: Energy Cities, Climate Alliance, Eurocities, CEMR, Fedarene, and ICLEI Europe.

Subscribe / Unsubscribe to this newsletter.
European Union  
 
Covenant of Mayors